Nowy most w Głuchołazach otwarty. Rekordowa pomoc państwa po powodzi
Powódź, która zmieniła Głuchołazy
Wrzesień 2024 roku na długo zapamiętają mieszkańcy południowej Polski. Nawałnica wody, która przeszła przez województwa opolskie, dolnośląskie i śląskie, pozostawiła za sobą zniszczenia, jakich nie widziano od dekad. W Głuchołazach, miejscowości położonej nad rzeką Białą Głuchołaską, żywioł zerwał most łączący dwie części miasta – przeprawę, która była nie tylko lokalnym ułatwieniem, ale też częścią drogi krajowej nr 40 prowadzącej do granicy z Czechami.
Premier Donald Tusk, który osobiście uczestniczył w otwarciu nowej konstrukcji, podkreślił, że właśnie w Głuchołazach zapadły kluczowe decyzje o pomocy. „Tu w Głuchołazach było wyraźnie widać, że bez masywnej pomocy państwa ludzie i samorząd nie mają szansy sobie poradzić” – mówił szef rządu. Jego słowa oddają skalę dramatu i determinację, by odbudować nie tylko most, ale i zaufanie obywateli do instytucji publicznych.
„Tu w Głuchołazach było wyraźnie widać, że bez masywnej pomocy państwa ludzie i samorząd nie mają szansy sobie poradzić. Dlatego decyzje o pomocy zapadły właśnie w tym mieście”
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
W pierwszych dniach po powodzi Rządowa Agencja Rezerw Materiałowych wspólnie z wojskiem postawiła most tymczasowy, który umożliwił podstawową komunikację. Jednak już wtedy zapadła decyzja, że docelowa przeprawa musi być znacznie solidniejsza i lepiej przygotowana na ewentualne kolejne kataklizmy.
Most odporny na żywioł – nowa jakość infrastruktury
Nowy most, który zastąpił zniszczoną konstrukcję, różni się od poprzednika diametralnie. Przede wszystkim jest położony o niemal metr wyżej – to kluczowa zmiana, która ma uchronić go przed wezbranymi wodami w przyszłości. Obciążenie przenoszone jest na masywne przyczółki umieszczone poza umocnieniami wałów koryta rzeki, co zwiększa stabilność całej budowli.
„Most, który dziś otwieramy, jest przykładem odbudowy plus. Jest nowoczesny i odporny na wielką wodę” – powiedział podczas uroczystości minister spraw wewnętrznych i administracji Marcin Kierwiński. Jego zdaniem inwestycja udowadnia, że doświadczenia z katastrofy mogą zostać przekute w konkretne, bezpieczniejsze rozwiązania.
„Most, który dziś otwieramy, jest przykładem odbudowy plus. Jest nowoczesny i odporny na wielką wodę”
Marcin Kierwiński, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Minister infrastruktury Dariusz Klimczak zwrócił uwagę na znaczenie przeprawy dla codziennego życia: „Nowy most usprawni nie tylko podróże mieszkańców i ruch transgraniczny z Czechami, ale także zwiększy bezpieczeństwo i stworzy lepsze warunki dla rozwoju gospodarczego oraz turystycznego całego regionu”. Konstrukcja została zaprojektowana z uwzględnieniem ekstremalnych zjawisk hydrologicznych, co daje gwarancję, że nawet przy bardzo wysokim stanie wody będzie mogła pełnić swoją funkcję.
„Powstał nowoczesny obiekt, zaprojektowany z uwzględnieniem doświadczeń z katastrofalnej powodzi, dzięki czemu jest znacznie bardziej odporny na ekstremalne zjawiska hydrologiczne. Usprawni nie tylko codzienne podróże i ruch transgraniczny z Czechami, ale także zwiększy bezpieczeństwo mieszkańców oraz stworzy lepsze warunki dla rozwoju gospodarczego i turystycznego całego regionu”
Dariusz Klimczak, Minister Infrastruktury
Koszt budowy mostu oraz całej towarzyszącej infrastruktury technicznej wyniósł 65 mln zł. To część większego projektu – w Głuchołazach zaplanowano również remont mostu Świętego Wojciecha oraz prace na terenach rekreacyjnych i w kompleksie sportowym, które pochłoną kolejne 50 mln zł. „Takie miejscowości jak Głuchołazy zasługują na dobrą infrastrukturę, by przyciągały ludzi, turystów i dawały poczucie bezpieczeństwa” – podsumował minister koordynator służb specjalnych Tomasz Siemoniak.
„Takie miejscowości jak Głuchołazy zasługują na dobrą infrastrukturę, by przyciągały ludzi, turystów i dawały poczucie bezpieczeństwa”
Tomasz Siemoniak, Minister Koordynator Służb Specjalnych
Rekordowa pomoc państwa – liczby i fakty
Odbudowa Głuchołaz to tylko fragment gigantycznego programu pomocowego uruchomionego po wrześniowej powodzi. Rząd przeznaczył łącznie 11 mld zł na wsparcie wszystkich poszkodowanych regionów – to największa kwota w historii polskiego państwa przeznaczona na walkę ze skutkami żywiołu. Z tej puli prawie 1 mld zł trafił w formie bezpośrednich zasiłków do 62 tys. rodzin. Łącznie wdrożono prawie 30 różnych instrumentów – od dotacji na infrastrukturę po pomoc doraźną dla mieszkańców.
- 11 mld zł – łączna wartość pomocy rządowej dla wszystkich regionów popowodziowych
- 365 mln zł – kwota przeznaczona wyłącznie na odbudowę Głuchołaz (most, szkoła, żłobek, pływalnia miejska)
- 65 mln zł – koszt budowy nowego mostu wraz z infrastrukturą techniczną
- 50 mln zł – planowane wydatki na remont mostu Świętego Wojciecha oraz tereny rekreacyjne i sportowe
- 1 mld zł – wartość zasiłków wypłaconych bezpośrednio 62 tys. rodzin
- 6 mld zł – środki pozyskane z Funduszy Europejskich na odbudowę
Premier Donald Tusk podkreślił, że pomoc nie kończy się na otwarciu mostu: „Uparliśmy się, żeby przekazać maksymalną możliwą kwotę pieniędzy na pomoc w Głuchołazach. To jest ponad 360 mln zł tylko w tym mieście – na pomoc doraźną, jak i budowę mostu, szkoły, żłobka czy pływalni miejskiej. Nie mam żadnych wątpliwości, że szkody jeszcze są widoczne. My na tym nie kończymy pomocy”.
„Uparliśmy się, żeby przekazać maksymalną możliwą kwotę pieniędzy na pomoc w Głuchołazach. To jest ponad 360 mln złotych tylko w tym mieście – na pomoc doraźną, jak i budowę mostu, szkoły, żłobka czy pływalni miejskiej. Nie mam żadnych wątpliwości, że szkody jeszcze są widoczne. My na tym nie kończymy pomocy”
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Oprócz Głuchołaz rządowe wsparcie trafiło także do innych gmin dotkniętych powodzią, m.in. Lądka-Zdroju, Stronia Śląskiego i Barda. Ponad 6 mld zł z całej puli pochodzi z Funduszy Europejskich, co pokazuje, jak ważne jest łączenie środków krajowych i unijnych w sytuacjach kryzysowych.
Lekcje dla Konina i okolic – co oznacza ten przykład?
Mieszkańcy Konina, który leży nad Wartą i otoczony jest jeziorami, doskonale wiedzą, czym grozi gwałtowny przybór wody. Choć nasze miasto nie doświadczyło tak katastrofalnej powodzi jak Głuchołazy, lokalne podtopienia zdarzają się regularnie, zwłaszcza w rejonie Marantowa czy ulic przy Warcie. Przykład odbudowy mostu w Głuchołazach pokazuje, jak ważne jest szybkie działanie i odpowiednie zabezpieczenie infrastruktury krytycznej.
Władze Konina już teraz mogą czerpać z doświadczeń wypracowanych przy tej inwestycji. Procedury wykorzystania rezerw materiałowych, współpraca z wojskiem oraz możliwość sięgnięcia po fundusze europejskie i rządowe – to wszystko może zostać zastosowane także w naszym regionie. Warto, aby lokalni decydenci przeanalizowali stan mostów na Warcie i w ciągu drogi krajowej nr 25 czy 92, które są kluczowe dla komunikacji w Wielkopolsce wschodniej.
Co więcej, kwota 11 mld zł przeznaczona na walkę ze skutkami powodzi to sygnał, że państwo jest gotowe wspierać samorządy w najtrudniejszych momentach. Dla Konina, który realizuje własne projekty infrastrukturalne – jak modernizacja oczyszczalni ścieków czy budowa obwodnicy – oznacza to, że w przypadku ewentualnej katastrofy można liczyć na realne, szybkie wsparcie finansowe i organizacyjne. Oby te wnioski nigdy nie musiały być sprawdzane w praktyce, ale warto być przygotowanym.